Tinh tinh đứng đầu về công nghệ, nếu không tính con người

supervisor_accountAdministrator visibility 844 12/3/2016 2:20:34 PM
01.Tinh tinh có khả năng sử dụng những công cụ phức tạp một cách có hệ thống và trình tự:
"Những con tinh tinh sử dụng các đối tượng trong môi trường của mình như là công cụ ở một mức độ lớn hơn hẳn so với bất kỳ loài động vật đang sống khác với một ngoại lệ là chính con người." - Jane Goodall, trong sách “In the Shadow of Man”

Đã gần 50 năm kể từ khi Jane Goodall quan sát và nói ra những lời này. Hiện nay, các nhà khoa học vẫn đồng ý rằng tinh tinh chỉ đứng thứ hai (thua mỗi con người) trong sự đa dạng của các công cụ mà họ sử dụng và cách thức sáng tạo họ sử dụng những công cụ này.

tinh tinh ăn cơm hộp

Kể từ khi công trình tiên phong của Jane Goodall bắt đầu vào đầu những năm 1960, bà và các nhà khoa học khác đã phát hiện ra rằng tinh tinh không chỉ sử dụng công cụ, họ kết hợp chúng, sử dụng chúng theo thứ tự, và tạo ra công cụ mới từ các bộ phận công cụ khác nhau.

Trong số ra ngày 30 tháng 4 năm 2010 của tạp chí Khoa học, nhà nhân chủng học William McGrew của Đại học Cambridge đã tóm tắt những gì chúng ta biết cho đến hiện tại về công nghệ của tinh tinh. Trong bài báo của mình, William McGrew cung cấp một số định nghĩa hữu ích trong việc tìm hiểu những gì ông gọi là "công nghệ tinh tinh", bao gồm:

Bộ công cụ: Một bộ công cụ là một tập hợp của các công cụ mà một nhóm tinh tinh sử dụng. Hầu hết các nhóm tinh tinh có bộ công cụ bao gồm khoảng 20 công cụ khác nhau. Công cụ trong một bộ công cụ được sử dụng cho các chức năng khác nhau như ăn uống, xã hội, tán tỉnh, chải chuốt.

Hệ thống công cụ: Một hệ thống công cụ là một nhóm của hai hoặc nhiều công cụ được sử dụng theo một trình tự để đạt được một mục tiêu nhất định. Một ví dụ về một hệ thống công cụ là từ một quần thể tinh tinh ở Gabon. Những con tinh tinh sử dụng một hệ thống công cụ bao gồm năm công cụ (khoan, đục, khoếch đại, thu hoạch, và miếng gạc) để có được mật ong. Công cụ trong một hệ thống công cụ cần phải được sử dụng theo thứ tự tuần tự đúng để làm việc. Do sự phức tạp trong việc sử dụng thứ tự của một số công cụ, có một số nhà nghiên cứu đã nói điều này có nghĩa là tinh tinh đã có khả năng nhận thức rất phức tạp.

Công cụ kết hợp: Một công cụ bao gồm hai hoặc nhiều hơn các đối tượng được sử dụng đồng thời để đạt được một mục tiêu. Ví dụ về một công cụ kết hợp sẽ là một cái búa đá được sử dụng để đập vỏ các loại hạt đặt trên một cái đe đá.

Công cụ phức hợp: Một công cụ phức hợp bao gồm hai hoặc nhiều công cụ thành phần được kết hợp vào một thiết bị duy nhất. Một ví dụ về một công cụ phức hợp được sử dụng bởi những con tinh tinh là một miếng bọt biển lá. Một miếng bọt biển lá được làm từ nhiều chiếc lá tươi được kết hợp để tạo thành một cụm có thể thấm nước. Các cụm thấm nước này được sử dụng bởi các con tinh tinh để lấy nước từ khe hở như lỗ cây.

tinh tinh sử dung công cụ kết hợp

Trong tất cả các loài linh trưởng lớn hiện đang tồn tại chỉ có hai nhóm, bonobo và gorilla (khỉ đột), không phát triển được thói quen sử dụng các công cụ. Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy những con khỉ đột là thông minh như tinh tinh, vì vậy phải có một lý do khác để chúng không quan tâm đến việc sử dụng các công cụ. Đười ươi khá giống với tinh tinh ở chỗ chúng có bộ công cụ. Nhưng bởi vì đười ươi chi tiêu nhiều thời gian trong cuộc sống của chúng ở ngọn cây, chúng có xu hướng sử dụng các công cụ ở một mức độ thấp hơn so với người anh em tinh tinh của mình.

02.Tinh tinh thay đổi cách sử dụng công cụ tùy theo mùa:

Thậm chí ở một số nơi, tinh tinh còn thông minh đến mức chúng có thể sử dụng công cụ theo mùa. Các nhà khoa học đã phát hiện ra một nhóm linh trưởng cùng loài đang sử dụng các que, gậy để lấy rong, tảo dưới sông. Theo nguồn tin từ Nhật báo về các loài Linh trưởng của Mỹ, nhóm điều tra đã cho biết những cá thể trên thực sự thông minh vượt trội khi biết sử dụng phương pháp này để khai thác nguồn dinh dưỡng dồi dào chỉ xuất hiện vào một khoảng thời gian nhất định trong năm.

tinh tinh sử dụng công cụ theo mùa

Cụ thể, các nhà khoa học tại Rừng bảo tồn Bakoun tại Guinea đã rất tò mò khi thấy nhiều que dài được vứt lại gần bờ sông, suối. Cuối cùng, họ quyết định lắp đặt 11 camera giấu kín xung quanh khu vực, để rồi chứng kiến khung cảnh bất ngờ về hành vi thông minh của những con tinh tinh khi cố gắng lấy tảo từ đáy sông.

Đặc biệt hơn, chúng hẳn cũng nhận thức được mức độ dinh dưỡng cao của tảo nên mới dẫn đến hành động này. Đây là loài tảo Spirogyra, vốn cũng thường được người dân ở Bắc Thái Lan sử dụng làm nguồn thực phẩm. Với hàm lượng 16,7% protein, 55,7% tinh bột và nhiều chất chống oxy hóa khác, Spirogyra thực sự có giá trị dinh dưỡng cao và quý giá đối với các loài động vật.

Mặt khác, một số hành vi tương tự cũng được nhận thấy ở những cá thể tinh tinh thuộc vùng Bossou (Guinea) nhưng ở đó, loài tảo này nổi trên mặt nước nên sẽ dễ dàng hơn cho tinh tinh. Còn tại Bakoun, tảo Spirogyra chỉ bám dưới đáy sông, do đó mức độ thông minh và khéo léo của tinh tinh nơi đây vẫn xếp trên một chút.

Cũng vì lý do đó mà chúng phải dùng gậy dài hơn, có chiếc lên đến 4,3m. "Cả con đực và con cái đều có hành vi tương tự nhau và tham gia vào hoạt động kiếm ăn này", cho biết thêm bởi Ammie Kalan - đồng tác giả nghiên cứu.

Tuy vậy, những cảnh tượng đó chỉ được ghi nhận vào mùa khô chứ không phải mùa mưa, mà theo các nhà khoa học theo dõi, đó là do mưa lớn đã cuốn đi hết tảo, nên chúng chỉ xuất hiện vào một khoảng thời gian nhất định trong năm.

Thời gian trung bình tinh tinh tập trung vào việc kiếm ăn từ tảo là khoảng 9 phút, tương đương với 364g tảo được khai thác (theo thử nghiệm thực tế qua kích cỡ que, gậy).

Nhìn tổng thể, nhóm nghiên cứu đã kết luận đây là hành vi chưa từng thấy trước đây, liên quan đến việc tự khám phá và sử dụng công cụ hiệu quả vào việc tìm kiếm nguồn dinh dưỡng mới của các loài linh trưởng nói chung và tinh tinh nói riêng.

03.Tinh tinh đã bước vào thời kỳ đồ đá… từ hàng ngàn năm trước:

Trong rừng nhiệt đới ở phía tây châu Phi, những rừng cây của Brazil và các bãi biển của Thái Lan, các nhà khảo cổ đã khai quật được một số công cụ bằng đá thật sự vượt trội.

Không phải tay nghề của những công cụ này khiến chúng đáng chú ý, cũng không phải tuổi đời của chúng làm cho chúng đặc biệt, những công cụ này chỉ cùng tuổi với các kim tự tháp Ai Cập. Điều làm cho các công cụ này đáng chú ý là chúng được tạo ra không phải bởi con người.

Để thành công được như ngày hôm nay, con người đã phải trải qua một quá trình tiến hóa kéo dài hàng triệu năm, khởi nguồn bằng thời kỳ đồ đá từ 3,6 triệu năm trước.

Đó là thời kỳ con người bắt đầu sử dụng công cụ bằng đá để phục vụ cho đời sống. Giai đoạn này kết thúc khoảng 6000 - 2000 năm Trước Công nguyên, khi con người tìm ra đồng và sắt.

Nêu vậy để thấy rằng quá trình tiến hóa của loài người là rất dài, và họ phải trải qua thời kỳ đồ đá. Thế nhưng, sự thực là con người không phải loài linh trưởng duy nhất đến được thời kỳ đồ đá. Đã từng xuất hiện những bằng chứng cho thấy các loài vượn như tinh tinh, khỉ nâu (macaques) cũng biết cách sử dụng đá làm công cụ từ hàng trăm năm trước.

Các công cụ khá thô sơ, búa đá do những con tinh tinh làm ra không thể nào là một tác phẩm nghệ thuật đủ sức cạnh tranh với vẻ đẹp của một chiếc rìu đá trong tay người cổ đại. Nhưng đó không phải là vấn đề. Loài tinh tinh đã phát triển một nền văn hóa duy trì thói quen sử dụng các công cụ bằng đá. Chúng đã tiến vào thời kỳ đồ đá.

tinh tinh tiến vào thời kỳ đồ đá

Ngoài tinh tinh ra, hầu như chưa có loài linh trưởng nào khác được phát hiện có thói quen sử dụng công cụ bằng đá.

"Đười ươi, khỉ đột, và bonobo đã được nhìn thấy sử dụng các công cụ từ thực vật nhưng chúng chưa bao giờ sử dụng các công cụ bằng đá.” - ông Michael Haslam tại Đại học Oxford ở Anh, và là lãnh đạo của dự án Khảo cổ học linh trưởng.

Khác với những người anh em linh trưởng của mình, tinh tinh đã có một bước tiến vượt bậc về công nghệ khi sử dụng những công cụ bằng đá để đập vỏ hạt. Và thậm chí cách sử dụng công cụ bằng đá còn được truyền qua nhiều thế hệ. Điều này được biết đến bởi một nghiên cứu mang tính bước ngoặt trong khảo cổ học linh trưởng đã được xuất bản vào năm 2007. Nghiên cứu này của các tác giả Christophe Boesch và Hedwige Boesch được đăng trên tạp chí Hành vi (Behaviour) Vol. 83, số 3/4 (1982).

"Các nhà khảo cổ linh trưởng" dẫn đầu bởi Christophe Boesch tại Viện Max Planck về tiến hóa nhân chủng học tại Leipzig, Đức, đã thiết lập về việc áp dụng những nguyên tắc để xác định công cụ của tinh tinh.

Trong rừng nhiệt đới ở Bờ Biển Ngà họ đã khai quật một khu vực của tầng rừng xuống độ sâu khoảng 1m, và đã phát hiện ra một chân trời của đồ tạo tác bằng đá 4300 tuổi.

Boesch và các đồng nghiệp của ông trước đây đã nghiên cứu văn hóa công cụ bằng đá của tinh tinh hiện đại trong khu vực. Nghiên cứu này đã tiết lộ rằng loài tinh tinh có một phong cách riêng của việc lựa chọn và sử dụng các công cụ của chúng.

Ví dụ, tinh tinh sẽ thường cố tình chọn búa đá đặc biệt lớn và nặng nề, giữa 1kg và 9kg, trong khi con người thích sử dụng búa đá có trọng lượng 1kg hoặc ít hơn. Nhiều trong số các công cụ bằng đá 4300 năm tuổi nặng hơn 1kg, cho thấy chúng được sử dụng bởi những con tinh tinh.

BÀI ĐANG HOT

Sai lầm rất nhiều người thường mắc phải khi sử dụng kem chống nắng

09/08/2017

11 công việc có mức thu nhập cao dành cho phụ nữ

16/05/2017

Vì sao ông chủ quán cháo này phải che giấu quy mô kinh doanh của mình? Bài học về sự chuyên biệt

24/12/2016

4 lý do bạn không nên cắt viên vitamin E để bôi mặt – Làm đẹp với vitamin E như thế nào cho đúng cách?

09/03/2017

Nâng mũi theo chuẩn nhân trắc học là gì? Vì sao ngày càng nhiều người quan tâm đến trào lưu làm đẹp này?

12/03/2017

10 bộ phim ăn khách nhất mọi thời đại (đã tính cả lạm phát)

25/11/2016

9 loài thú cưng siêu đắt có giá từ vài trăm triệu tới bạc tỷ

21/12/2016

Há hốc mồm với những tác phẩm sáng tạo của những người rảnh rỗi

02/09/2017

Top 10 game chiến thuật cực hay cho PC có cấu hình “dễ chịu”

25/10/2016

25 phát minh quan trọng nhất trong lịch sử loài người

15/03/2017

Vì sao chúng ta không bao giờ thấy chó sói biểu diễn trong rạp xiếc

11/03/2017

Thiếu Testosterone – Nguyên nhân của bệnh thiểu năng sinh dục nam

24/11/2016

[Truyện cười] Tuyển tập những truyện cười bựa nhất về con Thỏ ngáo đá

11/12/2016

20 thủ thuật tâm lý những người bán hàng sử dụng để khống chế hành vi mua sắm của bạn

29/12/2016

10 sự thật đầy sửng sốt về cuộc nội chiến Hoa Kỳ (Cảnh báo: có thể khiến bạn phải bật cười)

26/05/2017

Chiêm ngưỡng 10 mẫu chữ viết tay đẹp đến sững sờ

03/04/2017

Cách xác định loại da và quy trình chăm sóc da từng bước hiệu quả nhất

06/08/2017

[Video học tiếng Anh] IELTS Writing Task 1: How to describe BAR GRAPHS

29/04/2017

Tổng hợp 10 phương pháp giảm cân an toàn, hiệu quả, đơn giản và đáng tin cậy nhất

08/05/2017

Những dòng code giết người: Nghề lập trình viên có thể nguy hiểm hơn bạn tưởng

21/12/2016

Nguyên tắc “Hãy làm gì đó đi” – Làm thế nào để có động lực thực hiện bất cứ điều gì

14/04/2017

Sáng tạo ư, quá dễ! 40 nguyên tắc sáng tạo trong kỹ thuật áp dụng vào kinh doanh

12/08/2018

100 ý tưởng khởi nghiệp kinh doanh nhỏ ít vốn cho người mới bắt đầu

06/12/2016

15 anime với nội dung quái đản nhất khiến bạn phải thốt lên “Quát đờ phắc!” khi đang xem

24/10/2016

5 kiểu chết phổ biến trong phim ảnh hóa ra lại sai về mặt khoa học

29/04/2017

3 loại tiền đời người nhất định phải tiêu, tiêu càng nhiều sẽ kiếm lại càng nhiều hơn!

12/05/2018

Sửng sốt với những bức vẽ 3D sống động như muốn nhảy ra khỏi tờ giấy

12/05/2017

Thật khó tin: Khoa học chứng minh tên của bạn có thể định hình khuôn mặt bạn

20/03/2017

Ưu và nhược điểm của những người hay đi làm muộn

08/09/2017

Ung thư là gì? Tất tần tật những gì bạn cần biết về ung thư!

09/12/2016

© Copyright 2016. Bản quyền website thuộc về 1tach.com